ALAMUT07

17.11.2005 PERŞEMBE
Türk Telekom önceki gün devredildi. Telsim ihaleye çıkıyor. Geçen ayın en önemli teknoloji gündemi ADSL oldu. Bu üç olayla birlikte telefon, GSM ve internet hizmetleri için alternatif göründü.

Ama gelecekle ilgili çerçeve net çizilmedi. Hükümet yetkilileri telaffuz etmekten kaçınıyor gibi hissettim. Hem telefonun hem internetin geleceğini belirleyecek olan sistem “Wimax”tir. Intel’in Başkanı Craig R. Barret’in ziyaretinin birinci amacı budur.
Nedir Wimax?..
50 km çapında baz istasyonları oluşturarak, havadan geniş band internet hizmeti verecek. Intel’in yeni bir teknolojisi; ama bir sistem gibi uygulama alanı bulacak. Yani ne ADSL kalacak ne GSM. Bunun küçük bir uygulamasını da Yozgat’ın Boğazlıyan ilçesinde beş köye havadan internet hizmeti vererek görüyorlar.
Kelimenin açılımı şu: Wimax (Worldwide Interoperability for Microwave Access). Intel sistemi nisan ayında tanıtmıştı. Ancak sistemin yaygınlaşması için yasal düzenlemeler gerekiyor ve frekans ihaleleri hazırlanması gerekiyor. Dünyada Wimax’i ilk uygulayan ülke Tayvan oldu. Hükümet ilk planda 309 milyon dolarla ülkenin tamamına Wimax internet ağı döşeyeceğini ve bu yıl için de ayrıca 32,8 milyon dolar da araştırma geliştirme bütçesi ayırdığını açıkladı.
Ülke olarak ikinci adım Güney Kore’den geldi. Güney Kore daha önce 22 milyar dolar harcadığı klasik kablolu internet ağını devre dışı bırakacak olan 2 milyar dolarlık Wimax sistemine geçmeyi kabul etti.
Aslında üç yıl önce başlatılan kablosuz internet hizmeti bir nevi Wimax deneyimiydi. Halen Boğazlıyan’da kablosuz internet uygulamasını hükümet bizzat uygulamasına karşı, Taksim’de başlatılan uygulamanın mahkemesi halen devam ediyor. 600 milyar TL de ceza kesildiğini hatırlatmak isterim. Bu uygulamayı belediye ile birlikte Koç Grubu yapıyordu. Geçen gün Beyoğlu civarında laptopumu açıp test yaptım. Dört tane kablosuz internet hattı buldum.
Bu da işin bir yanı...
Wimax hizmetini verecek olan Intel değil. Ancak ilgili ekipman ve işletim sistemini Intel bulduğu için, teknolojisinin arkasında duruyor ve yaygınlaşmasını bekliyor. Ancak bu sistemi, geçmişte olsaydı Türk Telekom muhtemelen uygulayacaktı. Yeni dönemde, GSM ihaleleri gibi yeni bir yetki satışıyla taliplileri çıkacak.
Bu hem Telekom’u hem de GSM şirketlerini ilgilendiriyor. Çünkü, geniş band internet sayesinde hem klasik internet hizmetlerini daha ucuz alma imkanı bulacak hem de geniş band sayesinde 3. nesil olarak adlandırılan görüntülü telefon görüşmelerine ve internet üzerinde telefon görüşmelerini de sağlıklı yapma fırsatı doğacak.
Önümüzdeki 10 yıl içinde telefon görüşmelerinin yüzde 70’inin internet üzerinde yapılacağı tahmin edildiğine göre, GSM sistemlerini Wimax’in ne kadar etkilediğini bir düşünün. Dünya bedava internete doğru giderken, geçen hafta Telekom’un ADSL fiyatlarını artırma teşebbüsünü varın siz düşünün.
Peki örnek uygulama tanıtılmasına, Intel’in başkanı Türkiye’ye gelip altyapıya verilecek öneme değinmesine ve yatırım yapabileceğinin sinyalini vermesine karşılık; Ulaştırma Bakanı ve yetkililer niye Wimax’e vurgu yapmadılar?
Cevabı basit aslında; ama gözden kaçmıştır diye hatırlatıyorum. Türk Telekom’un devri daha imzalanmamıştı. Yanlış algılanabilecek ve imza öncesi mide bulandırabilirdi. Önümüzdeki günlerde Telsim’in ihalesi var. Eğer Wimax süreciyle ilgili açıklama gelseydi, ihalede fiyat kırılabilirdi. En önemlisi ise, Wimax’in ihale tarzı belirlenmiş değil.
Kulislerde 2006 yılında ihaleye çıkılacağı konuşulmasına rağmen, şartnamesine yönelik hiçbir şey daha belirgin değil.
Intel Başkanı Barret ve iki yıl önce Türkiye’ye gelen Intel’in CEO’sunun konuşmalarına bakacak olursak; gelecek mobil teknolojilerde. Bu teknolojinin otoyolunu Wimax kuruyor. Pahalı bir sistem; ama alternatifi şimdilik yok. Hesaplarınızı ona göre yapın.

http://www.zaman.com.tr/?hn=229822&b...r&trh=20051117